Bir Akademisyene 2 Yıl 3 Ay Ertelemesiz Hapis Cezası

Yazar / Referans: 
Tansu Pişkin, Bianet
Tarih: 
14.03.2019

28. ACM heyeti izleyici almadığı duruşmada akademisyen Çare Olgun Çalışkan'a 2 yıl 3 ay hapis cezası verdi. 14. ACM, TCK 301 izninin beklenmesi ara kararından İstinaf Mahkemesi'nin onama kararı nedeniyle vazgeçti.

Barış İçin Akademisyenlerin “Bu suça ortak olmayacağız” bildirisini  imzaladıkları için "Terör örgütü propagandası" suçlamasıyla yargılanan akademisyenlerin duruşmaları Çağlayan’daki İstanbul Adliyesi’nde devam etti.

28. Ağır Ceza Mahkemesi'nde (ACM) Çare Olgun Çalışkan'ın karar duruşmasına izleyici kısıtlaması getirildi. Avukatlar dışında basın da dahil olmak üzere salona kimse alınmadı. Mahkeme başkanı tutanağa izleyiciler için "bir engelleme olmadığını" yazdırdı. Çalışkan için kararında ise Terörle Mücadele Kanunu (TMK) 7/2 kapsamında düzenlenen "örgüt propagandası yapmak" suçlamasıyla 2 yıl 3 ay hapis cezasına hükmetti. Cezada indirime gidilmedi. Ertelenmeyen mahkumiyet kararı İstinaf Mahkemesi'ne taşınacak, İstinaf kararı onayacak ya da bozacak.

14. ACM'de Nevim Borçin'in duruşmasında daha önceki celselerde atılı suçun Türk Ceza Kanunu (TCK) 301. maddesinde anlatılan suça dönüşme ihtimaline binaen Adalet Bakanlığı'ndan soruşturma izni istenmişti. Bugünkü duruşmada savcı, İstinaf Mahkemesi'nin Füsun Üstel'e "örgüt propagandası yapmak" suçlamasıyla verilen cezayı onadığını belirterek mahkemenin ara karardan vazgeçmesini talep etti. Ara kararını bozan mahkeme, soruşturma izninin beklenmesinin yargılamaya etkisi olmayacağına hükmetti. Savcı esas hakkında mütalaasını açıklayarak Borçin'in TMK 7/2 uyarınca cezalandırılmasını istedi.

TIKLAYIN - İstinaftan İlk Onay: Prof. Dr. Füsun Üstel'e 1 Yıl Üç Ay Hapis

29. ACM ve 25. ACM'de bir, 27. ACM'de beş, 27. ACM'de dört olmak üzere 11 akademisyenin dosyasında yetkisizlik kararı verilerek dosyaların akademisyenlerin ikamet ettiği illere gönderilmesine karar verildi.

36. ACM'de Ferdan Ergut'un ilk duruşmasında mahkeme kararını verdi. Ergut hakkında "örgüt propagandası yapmak suçunu" sabit bularak 1 yıl 3 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verdi. Kararda hükmün açıklanması geri bırakıldı.*

Duruşmalardan ayrıntılar şöyle:

Duruşması görülenler

8 ayrı mahkemede 23 akademisyenin duruşmaları görüldü:

14. ACM: Boğaziçi Üniversitesi’nden doktora öğrencisi Nevim Borçin’in dördüncü duruşması.

26. ACM: Bilgi Üniversitesi’nden öğretim görevlileri Güventürk Görgülü ve Berrak Karahoda ile Arş. Gör. Orkun Doğan; MSGSÜ’den Doç. Dr. Nermin Saybaşılı ve Süleyman Şah Üniversitesi’nden Doç. Dr. Cengiz Aktar’ın üçüncü duruşmaları.

27. ACM: Hacettepe Üniversitesi’nden Arş. Gör. Burcu Hatiboğlu’nun ikinci, aynı üniversiteden Yrd. Doç. Dr. Çağla Karabağ ve ODTÜ’den Prof. Dr. M.A. ile Doç. Dr. A.A.’nın birinci duruşmaları.

28. ACM: MSGSÜ’den Arş. Gör. Çare Olgun Çalışkan’ın dördüncü duruşması.

29. ACM: Ege Üniversitesi’nden Prof. Dr. Zerrin Kurtoğlu’nun birinci duruşması.

36. ACM: ODTÜ’den Prof. Dr. Ferdan Ergut, Ankara Üniversitesi’nden Doç. Dr. Tezcan Durna ve Gazi Üniversitesi’nden Arş. Gör. Eren Kırmızıaltın’ın birinci duruşmaları.

37. ACM: Ankara Üniversitesi’nden Prof. Dr. Alev Özkazanç, Muğla Sıtkı Kocaman Üniversitesi’nden Arş. Gör. Demet Bolat Erkoç ve F.I.’nın birinci; Bilgi Üniversitesi’nden Arş Gör. Belin Benezra Yensarfati, Dicle Üniversitesi’nden Prof. Dr. Selçuk Ertekin ve Prof. Dr. Fikret Uyar’ın ikinci; Marmara Üniversitesi’nden Yrd. Doç. Dr. Filiz Arıöz’ün dördüncü duruşmaları.

25. ACM: Dicle Üniversitesi’nden Prof. Dr. Erhan Ünlü’nün birinci duruşması.

25. ACM

Mahkeme başkanı: Selami Yılmaz - Üyeler: Buket Özkoyuncu, Yıldız Sezgin - Savcı: Mehmet İlker Durmaz.

Duruşmada hazır bulunan Erhan Ünlü ve avukatı mahkemenin yetkisizliğine karar verilmesi talebinde bulundu.

Yetkisizlik kararı

Heyet, sanık ve müdafiinin talebini kabul ederek mahkemenin yetkisizliğine karar verdi. Dosyanın "görevli ve yetkili" Diyarbakır Nöbetçi ACM'ye gönderilmesin hükmetti.

27. ACM

Mahkeme başkanı: Tamer Keskin - Üyeler: Talip Ergen, Abru Altun Ergül - Savcı: Adnan Ok.

4 yetkisizlik kararı

Bugün duruşması olan akademisyenlerden Burcu Hatiboğlu, M.A., ve A.A. duruşmaya katılmazken Çağla Karabağ salonda hazır bulundu.

Mahkeme bütün dosyalarda yetkisizlik kararı vererek dosyaların Ankara Nöbetçi ACM'ye gönderilmesine hükmetti.

Başkan: Ben başta sizi desteklemiştim

Çağla Karabağ'ın duruşması esnasında mahkeme başkanı Avrupa Parlamentosu'nda dün yapılan oylamayı hatırlatarak "Sanki PKK terör örgütü değil de... PKK terör örgütü mü sizce" diye soru sordu.

Karabağ avukatı olmadan herhangi bir konuda fikir beyanında bulunmayacağını söyledi. Mahkeme başkanı "Ben başta sizi desteklemiştim; hümanist duygularla hareket ettiğinizi düşündüm. Ama baktım PKK'ya terör örgütü demiyorsunuz desteklemekten vazgeçtim" diye konuştu. 

Karabağ ise bir fikir beyan etmediğini sadece görüş belirtmeyeceğini söylediğini ifade etti. Başkan ise ifade almadığını "sohbet ettiğini" söyledi.

29. ACM

Zerrin Kurtoğlu Şahin'in duruşması dosya için 12 Mart'ta yetkisizlik kararı verilerek İzmir Nöbetçi ACM'ye gönderildiği için görülemedi.

26. ACM

Mahkeme başkanı: Kemal Selçuk Yalçın - Üyeler: Eda Gerdan, Recep Kurt - Savcı: Hakan Özer.

1. duruşma

Güventürk Görgülü'nün hazır bulunduğu duruşmada esas hakkında mütalaasını açıklayan savcı, Görgülü'nün TMK 7/2'ye göre cezalandırılmasını istedi. 

Terörle Mücadele Kanunu 7/2

Terör örgütünün; cebir, şiddet veya tehdit içeren yöntemlerini meşru gösterecek veya övecek ya da bu yöntemlere başvurmayı teşvik edecek şekilde propagandasını yapan kişi, bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

Bu suçun basın ve yayın yolu ile işlenmesi hâlinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır. Ayrıca, basın ve yayın organlarının suçun işlenmesine iştirak etmemiş olan yayın sorumluları hakkında da bin günden beş bin güne kadar adli para cezasına hükmolunur.

Avukat Sevgi Kalan kovuşturmanın genişletilmesi taleplerinde bulundu. Mahkeme, talebi "mevcut delil durumunu dikkate alarak" reddetti. Sanık ve müdafiine easa karşı savunmalarını hazırlamaları için süre vererek duruşmayı 3 Temmuz'a bıraktı.

2. duruşma

Berrak Karahoda Okcebe savunmasını yaptı. Ardından avukatı Sevgi Kalan kovuşturmanın genişletilmesine ilişkin taleplerini sundu.

Duruşma savcısı, esas hakkında mütalaasını hazırlaması için dosyanın tarafına teslim edilmesini istedi.

Mahkeme, kovuşturmanın genişletilmesi taleplerini bir kez daha reddederek dosyanın iddia makamına tevdiine karar verdi. Bir sonraki duruşma 3 Temmuz'da görülecek.

3. duruşma

Nermin Saybaşılı vareste tutulduğu için duruşmaya katılmadı. Avukatı Aslı Kazan'ın hazır bulundu. Duruşma savcısı ceza istediği mütalaasını bu duruşmada da yineledi.

Sanık müdafiine esasa karşı savunmasını hazırlaması için süre veren heyet duruşmayı 3 Temmuz'a bıraktı.

4. duruşma

Orkun Doğan ve avukatı Meriç Eyüboğlu duruşmada hazır bulundu. Savcı ceza istediği mütalaasını tekrarladı. Eyüboğlu'nun kovuşturmanın genişletilmesi taleplerini reddeden mahkeme, sanık ve müdafiine esasa karşı savunmalarını hazırlamak için süre verdi.

Bir sonraki duruşma 3. Temmuz'da.

5. duruşma

Osman Cengiz Aktar'ın savunmasının alınması için başlatılan istinabe işlemlerinin henüz sonuçlanmadığı görüldü.

Mahkeme, yanıtın beklenmesine karar vererek duruşmayı 3 Temmuz'a bıraktı.

36. ACM

Mahkeme başkanı: Hakan Özer - Üyeler: Merve Akyüz, Sümeyye Nur Özparlak - Savcı: Hasan Adalı.

1. duruşma

Ferdan Ergut savunmasını mahkemeye sundu.

Esas hakkında mütalaasını açıklayan duruşma savcısı Ergut'un TMK 7/2 maddesinin 1. ve 2. cümlelerine göre cezalandırılmasını istedi.

Esasa karşı savunmalarını sunan Ergut'un avukatları Sennur Baybuğa ve Arif Ali Cangı beraat kararı verilmesi talebinde bulundu.

1 yıl 3 ay

Verilen aranın ardından kararını açıklayan mahkeme, "'terör örgütü propagandası yapmak’ suçunu sabit görerek sanığın 1 yıl hapisle cezalandırılmasına, suçun yayın yoluyla işlendiği gerekçesiyle TMK 7/2’nin 2. cümlesi gereğince cezanın yarı oranında artırılarak 1 yıl 6 ay hapisle cezalandırılmasına; cezanın sanığın geleceği üzerindeki olası etkileri göz önüne alınarak altıda bir oranında indirim yapılarak 1 yıl 3 ay hapisle cezalandırılmasına” karar verdi.

Kararda "sanığın sabıkasız olması, kişiliği göz önüne alındığında tekrar suç işlemeyeceğine dair kanaat oluştuğundan" hükmün açıklanması geri bırakıldı.

2. duruşma

Tezcan Durna'nın katılamadığı duruşmada avukatı Ceren Şimşek mahkemenin yetkisizliğine karar verilmesi talebinde bulundu.

Mahkeme, yetkisizlik talebini Yargıtay 5. Ceza Dairesi'nin kararlarına atıfla reddin karar verdi. Sanık müdafiine sanığı gelecek celse hazır etmesi için süre verdi.

Bir sonraki duruşma 2 Mayıs'ta görülecek.

3. duruşma

Duruşmaya Ankara'dan SEGBİS ile bağlanan Eren Kırmızıaltın ve avukatları yetkisizlik hususunda talepte bulunarak dosyanın Ankara'ya gönderilmesini istedi.

Mahkeme, yetkisizlik talebini önceki duruşmadaki gibi reddederek Kırmızıaltın'a bir sonraki celsede hazır bulunması için ihtarda bulundu.

Bir sonraki duruşma 28 Mayıs'ta görülecek.

37. ACM

Mahkeme başkanı: Akın Gürlek - Üyeler: Erol Güngör, Ferhat Şahin - Savcı: Alaattin Çolak.

5 dosyada yetkisizlik

Heyet F.I., Selçuk Ertekin, Fikret Uyar, Alev Özkazanç ve Demet Bolat Erkoç'un duruşmalarında mahkemenin yetkisizliğine karar vererek dosyaların akademisyenlerin çalıştığı illerdeki nöbetçi ağır ceza mahkemelerine gönderilmesine hükmetti.

Bir duruşmada mütalaa açıklandı

Belin Benezra Yensarfati'nin katılmadığı duruşmada avukatı Bahri Belen, yargılamaya TCK 301 kapsamında devam edilmesi için Adalet Bakanlığı'ndan soruşturma izni alınması ve 13. ACM'de devam eden dört akademisyenin dava dosyasıyla birleştirme taleplerinde bulundu.

Mahkeme talepleri reddetti. Esas hakkında mütalaasını açıklayan duruşma savcısı, sanığın TMK 7/2'nin 1. ve 2. cümleleri uyarınca cezalandırılmasını istedi.

Sanık müdafiine son savunmasını hazırlaması için süre veren mahkeme duruşmayı 13 Haziran'a bıraktı.

Arıöz savunma yaptı

Filiz Arıöz'ün savunmasını sunmasının ardından avukatları da taleplerini dile getirdi. Duruşma savcısı ise ceza istediği mütalaasını tekrarladı.

Mahkeme, tekrar süre verilmeyeceğini ihtar ederek sanık ve müdafiilerine son savunmalarını hazırlamaları için süre verdi.

Bir sonraki duruşma 30 Mayıs'ta görülecek.

14. ACM

Mahkeme başkanı: Murat Özer - Üyeler: Mücteba Akkaya, Abdullah Şükrü Arslan - Savcı: Ercan Gümüş.

Nevim Borçin'in avukatı İnayet Aksu TCK 301 kapsamında Adalet Bakanlığı'ndan istenen soruşturma izninin beklenmesi talebinde bulundu.

Duruşma savcısı, İstinaf Mahkemesi'nin barış bildirisi imzacılarından akademisyen Füsun Üstel için "örgüt propagandası yapmak" suçlamasıyla verilen hapis cezasını onadığını hatırlatarak TCK 301 izninin beklenmesi yönündeki ara karardan vazgeçilmesini istedi.

TCK 301

Türklüğü, Cumhuriyeti veya Türkiye Büyük Millet Meclisini alenen aşağılayan kişi, altı aydan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Türkiye Cumhuriyeti Hükûmetini, Devletin yargı organlarını, askerî veya emniyet teşkilatını alenen aşağılayan kişi, altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Türklüğü aşağılamanın yabancı bir ülkede bir Türk vatandaşı tarafından işlenmesi hâlinde, verilecek ceza üçte bir oranında artırılır. Eleştiri amacıyla yapılan düşünce açıklamaları suç oluşturmaz.

Avukat Aksu ise aynı onama kararında muhalefet şerhi de olduğunu hatırlatarak bağlayıcı nitelikte olmadığını savundu ve soruşturma izninin beklenmesini talep etti.

Ara karardan vazgeçildi; 301 beklenmeyecek

Mahkeme, İstinaf Mahkemesi'nin verdiği kararı dikkate alarak Adalet Bakanlığı'ndan alınacak iznin yargılama sonucunu etkilemeyeceği gerekçesiyle izin alınmasına dair ara kararından vazgeçti.

Esas hakkında mütalaasını açıklayan duruşma savcısı, sanığın TMK 7/2 maddesi uyarınca cezalandırılmasını istedi. Mahkeme sanık müdafiine esasa karşı savunmasını hazırlaması için süre vererek duruşmayı 19 Mart'a bıraktı.

28. ACM

Mahkeme başkanı: Ersin Özaslan - Üyeler: Serkan Yoğurtçu, Muhsin Onay - Savcı: Mehmet Fatih Aldemir.

İzleyiciler salona alınmadı

Çare Olgun Çalışkan'ın karar duruşması öncesinde salonun bulunduğu koridoru boşalttıran mahkeme heyeti, güvenliğe emir vererek avukatlar ve sanık dışında duruşmayı kimsenin izlemesine izin vermedi.

Mahkeme başkanı bu kararını tutanağa "duruşmayı provoke etme amaçlı olarak salona girmek isteyenlerin engellendiği, bunun dışında izleyicilere herhangi bir kısıtlama olmadığı" şeklinde yazdırdı. 

Ancak başkan duruşma esnasında "daha öceki duruşmalarda yaşananlar nedeniyle" izleyici yasağına gittiklerini söyledi. Avukat Meriç Eyüboğlu'nun itirazı ve duruşmanın SEGBİS ile kayıt altına alınması talebi reddedildi.

Savunmasını yapan Eyüboğlu müvekkilinin beraatine karar verilmesini talep etti.

1 yıl 15 ay

Verilen aranın ardından kararını açıklayan mahkeme, "sanığın üzerine atılı PKK/KCK terör örgütünün propagandasını yapmak suçunu işlediği anlaşıldığından TMK 7/2'nin 1. cümlesi gereğince 1 yıl 6 ay; suçu basın yoluyla işlediğinden aynı maddenin 2. cümlesi gereğince cezanın yarı oranında arttırılarak 1 yıl 15 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına" karar verdi.

"Sanığın suç sonrası ve yargılama sırasındaki davranışları, pişmanlık göstermemesi" gerekçeleeriyle cezada indirime gidilmedi. Ceza iki yılın üstünde kaldığı için hükmün açıklanmasının geri bırakılması hükümleri uygulanmadı.

Akademisyen yargılamaları hakkında

10 Ocak 2016'da "Barış İçin Akademisyenler İnisiyatifi"nin (BAK) "Bu Suça Ortak Olmayacağız" bildirisi 1128 akademisyenin imzası ile yayınladı. Sonraki katılımlarla imza sayısı 2212 oldu.

Akademisyenler hakkında Savcı İsmet Bozkurt’un hazırladığı iddianame ile 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu'nun (TMK) “örgüt propogandası” fiilini düzenleyen 7/2 maddesinden dava açıldı.

14 Mart 2019 itibariyle 5 Aralık 2017'den bu yana mahkemeye çıkan akademisyen sayısı 533 oldu. 109 akademisyen 1’er yıl 3’er ay; 14 akademisyen 1'er yıl 10'ar ay 15'er gün; 7 akademisyen 1'er yıl 6'şar ay; 16 akademisyen 2 yıl 3 ay; 2 akademisyen 2 yıl 6 ay; 2 akademisyene 2 yıl 1 ay; 1 akademisyen 3 yıl olmak üzere davası sonuçlanan toplam 151 akademisyenin tamamı hapis cezasına mahkum oldu. 

HAGB 

Akademisyenlerden 12 kişi verilen mahkumiyet kararlarında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasını kabul etmedi: 3 kişinin mahkumiyet kararı mahkemenin kanaatiyle ertelendi.

2 yılın üstünde kalan mahkumiyet kararlarıyla birlikte bugüne kadar 28 akademisyen dosyası İstinaf Mahkemesi’ne taşındı. İstinaf Mahkemesi 28 kişiden 1’inin mahkumiyet kararını onadı.

Barış akademisyenleri 10 Mart 2016’da “Bu suça ortak olmayacağız” bildirisi nedeniyle yaşadıklarını basın toplantısında paylaştılar. Toplantıda açıklamaları yapan Yrd. Doç. Dr. Esra Mungan, Yrd. Doç. Dr. Muzaffer Kaya ve Doç. Dr. Kıvanç Ersoy (15 Mart 2016) ile Yrd. Doç. Dr. Meral Camcı (31 Mart 2016) TMK 7/2'de düzenlenen “örgüt propagandası” suçlamasıyla tutuklandılar, 22 Nisan 2016’da serbest bırakıldılar. Savcının talebi üzerine Adalet Bakanlığı “Türk Milletini, Türkiye Cumhuriyeti Devletini, Devletin kurum ve organlarını aşağılama"yı düzenleyen TCK 301. maddeden yargılanma izni verdi. Dava TMK 7/2'den sürüyor.

(TP)

* Ceza Muhakemeleri Kanunu (CMK) madde 231'e göre, Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kararı verildiği takdirde, kişi beş yıl içinde kasten yeni bir suç işlemezse hüküm ortadan kaldırılıyor.

Kaynak: https://bianet.org/bianet/ifade-ozgurlugu/206445-bir-akademisyene-2-yil-...